Kronik Hastalıklar ve Psikoloji

EKLENME TARİHİ : 1.2.2019

Biyomedikal bakış açısına göre psikoloji kronik hastalığın sadece bir sonucudur; örneğin, kanser insanlarda depresyona yol açar. Oysa sağlık psikolojisi açısından psikolojinin rolü çok daha karmaşıktır ve inançlar, davranışlar, baş etme, stres, adaptasyon ve yaşam kalitesi gibi psikolojik faktörler hastalığın başlangıcından baş etme sürecine, gelişimine ve nihai sonucuna kadar hastalığın bir parçası olarak görülür.

HIV nedir?

HIV virüsü RNA içeren bir tip retrovirüstür. Üç tip retrovirüs vardır:

  • Kansere sebep olan onkojenik retrovirüsler,
  • Kişinin sağlık durumuna hiçbir etkisi olmayan köpüksü retrovirüsler,
  • Yavaş ama uzun süreli etkileri olan lentivirüsler. HIV bir lentivirüstür.

HIV’den AIDS’e geçiş

HIV’den HIV hastalığına ve AIDS’e geçiş zaman içinde değişiklik gösterir. AIDS özellikle CD4 pozitif olan T hücreleri olmak üzere yardımcı T hücrelerindeki azalmayı gösterir. Bu, bağışıklık sisteminde yetersizliğe ve fırsatçı enfeksiyonların görülmesine yol açar.

HIV’de Psikolojik Durumun Rolü

Aşağıdaki bazı gözlemler psikolojinin HIV’de oynadığı ek bir rolünün olduğunu düşündürmektedir:

  • HIV virüsüne maruz kalan herkes HIV pozitif olmaz. (Bu, psikolojik faktörlerin kişinin HIV virüsüne olan duyarlılığını etkileyebileceğini göstermektedir.)
  • HIV’den AIDS’e geçiş süreci değişkendir. (Psikolojik faktörler HIV virüsünün çoğalmasında ve HIV pozitif olmaktan AIDS olmaya geçişte destekleyici bir rol oynayabilir.)
  • Her HIV pozitif olan AIDS’ten ölmez. (Psikolojik faktörlerin bireyin yaşam süresini belirlemede bir rolü olabilir.)

Stres ve HIV 

Yapılan araştırmalar AIDS’e geçişin daha çabuk olmasına neden olan HIV virüsünün çoğalmasının sıkıntı ve stresle artabileceğini öne sürmektedir. HIV pozitif olan kadınlar, servikal intraepitelyal neoplazi (CIN) ve rahim ağzı kanserleri açısından daha fazla risk altındadır. Araştırmalar yaşam stresi fazlalığının lezyon oluşumu riskini bir yıl içinde 7 kat artırdığını göstermektedir. Dolayısıyla yaşam stresi hastalığın ilerlemesi ile bağlantılı görünmektedir.

Psikoloji ve HIV Virüsüne Karşı Duyarlılık

HIV’e maruz kalındıktan sonra kişinin ona karşı olan duyarlılığında psikolojik durumun da rolü vardır. Pek çok araştırma, HIV’e maruz kalındığında kişinin yaşam tarzının virüsü sınırlama şansını artırdığını öne sürmektedir. Bu noktada psikolojik desteğin, hastalıkla baş edebilme ve yaşam tarzını iyileştirme konusunda en etkili yollardan biri olduğu bilinmektedir.

Tedavi sürecinde psikolojik destek almaktan fayda göreceğinizi düşünüyorsanız hekiminizin yönlendirmesi ile psikoloğumuzdan randevu alabilir; bireysel görüşme ya da grup psikoterapi hizmetlerimizden yararlanabilirsiniz.

BUNLAR DA DİKKATİNİZİ ÇEKEBİLİR

FACEBOOKTWITTERINSTAGRAMGOOGLE +YOUTUBE